شهر روی ماه که ایلان ماسک از آن با عنوان "Self-growing City" (شهر خود-رو یا خودتوسعه‌دهنده) یاد می‌کند، فراتر از یک ایستگاه فضایی ساده است. برخلاف ماموریت‌های آپولو که صرفاً برای «رفتن و برگشتن» بود، این شهر قرار است به گونه‌ای طراحی شود که با استفاده از منابع محلی ماه (مانند یخ‌های قطبی برای تولید اکسیژن و سوخت) به مرور بزرگتر شود. این پایگاه که احتمالاً در نزدیکی دهانه شکلیتون (Shackleton) در قطب جنوب ماه بنا خواهد شد، به دلیل وجود نور همیشگی خورشید برای تامین انرژی و ذخایر عظیم یخ، قلب تپنده تمدن آینده بشر خواهد بود.

 

شهر روی ماه ایلان ماسک، که به عنوان "استعمار مریخ" در مقالات و اظهار نظرهای او مطرح شده، هدفی بلندپروازانه برای آغاز یک سفر انسانی به فضا و ایجاد یک پایگاه دائمی در سطح مریخ است. ماسک و شرکت اسپیس ایکس با استفاده از تکنولوژی‌های نوین، از جمله موشک Starship، قصد دارند امکان سکونت در مریخ را فراهم کنند. این پروژه نه تنها به دنبال توسعه فناوری‌های فضایی است، بلکه اهدافی چون کاهش مشکلات زمین و ایجاد یک تمدن چند سیاره‌ای را نیز دنبال می‌کند. ایجاد زیرساخت‌ها، تأمین منابع و ایجاد شرایط زندگی مناسب، از چالش‌های اصلی این طرح بزرگ به شمار می‌روند، اما ایلان ماسک بر این باور است که با همکاری علمی و بین‌المللی، می‌توان به این آرمان دست یافت.

 

از نظر ماسک، ماه یک «زمین تمرین» حیاتی است. نزدیکی به زمین (فاصله ۳۸۴,۴۰۰ کیلومتری) اجازه می‌دهد تا فناوری‌های حیاتی زندگی در محیط‌های خشن، در شرایطی آزمایش شوند که در صورت بروز مشکل، امکان امدادرسانی یا بازگشت سریع فراهم باشد. این شهر، سنگ‌بنای تمدنی است که قرار است از یک سیاره فراتر رفته و به یک گونه «چندسیاره‌ای» تبدیل شود؛ جایی که انسان‌ها نه به عنوان بازدیدکننده، بلکه به عنوان ساکنان دائمی در آن زندگی و کار خواهند کرد.

 

ایلان ماسک، مرد شماره یک اسپیس‌ایکس، در چرخشی معنادار اعلام کرده است که اگرچه مریخ همچنان هدف نهایی اوست، اما اکنون تمام توان این شرکت بر روی برپایی یک «شهر خودکفا روی ماه» متمرکز شده است. او معتقد است که ساخت این شهر در کمتر از یک دهه (تا سال ۲۰۳۵) کاملاً دردسترس است.

 

دلیل این تغییر اولویت، سادگیِ لجستیکی ماه است. ماسک در پلتفرم X با زبانی ساده توضیح داد که دریچه سفر به مریخ به دلیل هم‌ترازی سیارات، تنها هر ۲۶ ماه یک بار باز می‌شود و سفر به آنجا ۶ ماه طول می‌کشد. در مقابل، سفر به ماه تنها ۲ روز زمان می‌برد و هر ۱۰ روز یک بار امکان پرتاب وجود دارد. این یعنی سرعت تکرار (Iteration) و ارسال مصالح برای ساخت یک شهر در ماه، صدها برابر سریع‌تر از مریخ است.

 

بر اساس گزارش‌های اخیر وال‌استریت ژورنال، اسپیس‌ایکس هدف‌گذاری کرده است که اولین فرود بدون سرنشین خود بر سطح ماه را در مارس ۲۰۲۷ انجام دهد. این در حالی است که رقابت با چین برای بازگشت به ماه به اوج خود رسیده است؛ چینی‌ها قصد دارند تا سال ۲۰۳۰ فضانوردان خود را به ماه بفرستند و آمریکا نمی‌خواهد جایگاه خود را در این مسابقه که از سال ۱۹۷۲ (ماموریت آپولو ۱۷) متوقف شده بود، از دست بدهد.

 

نکته‌ کلیدی که به این پروژه ابعاد جدیدی می‌بخشد، ادغام اخیر اسپیس‌ایکس و شرکت هوش مصنوعی xAI است. ماسک با این ادغام ۱.۲۵ تریلیون دلاری، قصد دارد یک میلیون مرکز داده (Data Center) فضایی در مدار ایجاد کند. این دیتاسنترهای خورشیدی در فضا، بدون نیاز به سیستم‌های خنک‌کننده گران‌قیمت زمینی و با انرژی بی‌پایان خورشید، قدرت پردازش لازم برای مدیریت شهر ماه و شبکه‌های هوش مصنوعی آینده را فراهم می‌کنند.

 

نکته تکمیلی: ماسک بر این باور است که انتقال توان محاسباتی به فضا، نه تنها مشکل بحران انرژی دیتاسنترها در زمین را حل می‌کند، بلکه زیرساخت لازم برای تبدیل شدن به یک «تمدن سطح ۲ کارداشف» (تمدنی که تمام انرژی ستاره خود را مهار می‌کند) را فراهم خواهد کرد.